Tiết kiệm nhiên liệu là xu thế tất yếu để tồn tại

Mỗi tháng, Vissan phải tốn đến 1,88 tỷ đồng cho riêng khoảng chất đốt vận hành các lò hơi; Sài Gòn Food tốn 1,3 tỷ đồng tiền điện, 400 triệu đồng chi phí chất đốt... Những con số khổng lồ này cho thấy năng lượng đang trở thành gánh nặng đối với nhiều doanh nghiệp (DN) giai đoạn hậu WTO và tiền TPP.

Đút tiền vào lò hơi

Những con số chi phí năng lượng khổng lồ của DN Việt Nam cho thấy một mặt khác của khả năng cạnh tranh kém cỏi khi giá thành, chi phí sản xuất bị tiền điện, tiền dầu... chiếm phần lớn giá thành.

Theo tính toán, để vận hành 5 dây chuyền giết mổ tổng công suất 2.700 con heo, bò/ca và 2 nhà máy chế biến thực phẩm công suất 28.000 tấn/năm, mỗi tháng, Vissan phải dùng đến 100.000 lít dầu FO, 500.000m3 khối nước và hàng trăm ngàn kWh điện.

Nếu tính 18.800 đồng lít/dầu như hiện nay thì mỗi tháng, Vissan phải tốn đến 1,88 tỷ đồng cho riêng khoảng chất đốt vận hành các lò hơi.

Tuy không phải là DN lớn trong lĩnh vực này nhưng với việc sử dụng 2 lò hơi (1 lò 6 tấn và 1 lò 5 tấn) để phục vụ cho các công đoạn sản xuất như hấp mì, gia nhiệt dầu, chiên mì..., mỗi năm, Công ty Lương thực Thực phẩm Colusa - Miliket cũng tiêu tốn 995.000 kWh điện, 2.930 tấn than cho sản xuất với tổng chi phí gần 5 tỷ đồng.

Trong khi đó, với 3 nhà máy sản xuất thủy sản chế biến, mỗi tháng, Công ty Sài Gòn Food cũng tốn đến 1,3 tỷ đồng cho tiền điện, 400 triệu đồng cho chi phí chất đốt. Tính chung, mỗi ngày, Sài Gòn Food phải mất đến gần 57 triệu đồng cho phần năng lượng phục vụ sản xuất...

10 - 15% Trong lúc nhu cầu điện tăng trưởng trung bình 10 - 15%/năm thì mức lãng phí điện cũng vô cùng lớn. Theo Trung tâm Tiết kiệm năng lượng TP.HCM (ECC), mức lãng phí điện là từ 10 - 50%.

Những con số cụ thể trên cho thấy rõ hơn về số nhiên liệu khổng lồ mà nhiều DN sử dụng. Theo ông Nguyễn Văn Long, Phó vụ trưởng Vụ Khoa học Công nghệ và Tiết kiệm năng lượng, Tổng cục Năng lượng (Bộ Công Thương), đa số các ngành công nghiệp của Việt Nam là những ngành thuộc loại tiêu tốn nhiều năng lượng.

Cường độ sử dụng năng lượng trong công nghiệp của Việt Nam cao hơn Thái Lan và Malaysia khoảng 1,5-1,7 lần, tức để làm ra cùng một giá trị sản phẩm như nhau, Việt Nam phải tiêu tốn năng lượng gấp 1,5-1,7 lần so với hai nước trên.

Ông Xavier Denoly, Tổng giám đốc Schneider Electric Việt Nam - Campuchia, cũng cho rằng, nhu cầu năng lượng tại Việt Nam đang tăng rất nhanh, trong đó, nhu cầu về điện chiếm phần quan trọng hơn cả. Việt Nam vốn là quốc gia giàu tài nguyên nên hiện nay, khả năng cung cấp năng lượng cho cả nước vẫn đủ.

Tuy nhiên, nguồn nguyên liệu hóa thạch đang ngày một cạn kiệt, hệ thống nhà máy thủy điện ở Việt Nam đã hoạt động hết công suất, trong khi nguồn năng lượng tái tạo như năng lượng gió, năng lượng Mặt trời... lại không được ứng dụng nhiều.

Đến năm 2025, dự báo Việt Nam sẽ cạn kiệt dầu khí và khi đó việc phải nhập khẩu than phục vụ cho nhu cầu năng lượng trong nước là hoàn toàn có thể xảy ra.

Ông Văn Đức Mười, Tổng giám đốc Công ty Vissan, cho rằng, tiết kiệm năng lượng (TKNL) không chỉ quan trọng trong thời điểm hiện nay mà nhiệm vụ trong quản lý mà mỗi lãnh đạo cần phải quan tâm. Bởi, TKNL cũng đồng nghĩa với việc tiết giảm chi phí, hạ giá thành đồng thời bảo vệ môi trường, phát triển bền vững.

"Phải làm thế nào để TKNL và sản xuất sạch hơn cũng như tận dụng tối đa năng lượng để sản xuất ra sản phẩm có giá thành thấp nhất. Đây là một nhiệm vụ cấp bách và phải được thực hiện liên tục trong sản xuất, kinh doanh của DN cũng như trong phát triển bền vững với môi trường", ông Mười nói.

Tiết kiệm năng lượng: Nhặt nhạnh từng đồng

Tốn tiền tỷ cho năng lượng mỗi tháng, DN cũng phải đầu tư hàng chục tỷ đồng để giảm thiểu tiêu thụ năng lượng.

Trong sản xuất thủy hải sản đông lạnh, năng lượng (điện, nước, chất đốt...) là chi phí lớn nhất. Ông Lê Quang Vũ, Phó tổng giám đốc Công ty Sài Gòn Food, cho biết, trước thực tế tiêu tốn nhiên liệu quá cao, được sự hỗ trợ của Trung tâm Tiết kiệm năng lượng TP.HCM, tháng 7/2013, Sài Gòn Food đã triển khai cùng lúc nhiều giải pháp TKNL như thay bóng đèn thường bằng đèn compact, vận hành máy móc vào giờ thấp điểm, thay dầu DO cho các lò hơi bằng dầu FO... Đến nay, sau 3 tháng triển khai, chi phí cho năng lượng sản xuất giảm hơn 10%.

Không chỉ kêu gọi ý thức tiết kiệm từ người lao động, năm 2012, Công ty Colusa - Miliket còn đầu tư công nghệ để TKNL một cách hiệu quả nhất. Qua quá trình khảo sát và kiểm toán thực tế cho thấy, hiệu suất lò hơi của nhà máy mới đạt 65%.

Để khai thác hết hiệu suất 2 lò hơi này, Colusa - Miliket phải thay thế một loạt thiết bị, như lắp đặt đồng hồ đo lưu lượng nước nóng nhằm kiểm soát hiệu suất lò hơi, cải tạo bồn thu hồi nước ngưng tụ, biến tần kiểm soát oxy dư...

5 - 15% DN Nhật Bản phải chi tiền với thời gian hoàn vốn trên 7 năm chỉ để cắt giảm 1% mức tiêu hao năng lượng. Ở Việt Nam, phổ biến DN có thể tiết kiệm mức 5 - 15% trong 3 năm. (Nguồn: ECC).

Sau khi lắp đặt thay thế, DN đã kiểm soát được năng lượng hơi, tiết kiệm 30% lượng than tiêu thụ, 60% điện năng cho nồi hơi, tiết kiệm được 130 triệu đồng/tháng.

Nhận thấy nhu cầu bức thiết phải TKNL, bắt đầu từ năm 2010, Công ty Vissan đã đầu tư đồng loạt các công nghệ, giải pháp TKNL cho chất đốt, điện, nước.

Trong đó, Công ty thay đèn compact tiết kiệm điện, hợp tác với DN sản xuất công nghệ năng lượng xanh dùng trấu nén thay cho dầu FO, sử dụng công nghệ tái tuần hoàn sử dụng nước...

Ông Nguyễn Ngọc An, Phó tổng giám đốc Công ty Vissan, cho biết, sau khi sử dụng trấu nén thay cho dầu FO, Công ty đã tiết kiệm 49% chi phí chất đốt, khoảng 900 triệu đồng/tháng.

Giải pháp tiết kiệm điện có nhiều hạng mục nhưng chỉ riêng hạng mục biến tần cho hệ thống bơm nước đã tiết kiệm được 136.400kWh điện/năm, làm lợi 216 triệu đồng. Lượng nước sử dụng cũng giảm từ 40.000 - 45.000m3/tháng xuống 30.000m3/tháng.

Trong tổng chi phí vận hành, kinh doanh siêu thị thì lượng điện tiêu thụ của Big C chiếm đến 30%. Để giảm chi phí này, từ năm 2010, Big C đã chú trọng đầu tư TKNL. Một loạt giải pháp TKNL được triển khai đồng loạt cùng lúc trên tất cả các siêu thị Big C.

Cụ thể, Công ty đã thay đèn huỳnh quang T8 bằng đèn huỳnh quang T5, lắp đặt hệ thống giám sát và quản lý năng lượng tại các siêu thị, bổ sung bồn trữ lạnh để tận dụng giá điện giờ thấp điểm, lắp biến tần cho máy bơm hệ thống trữ lạnh, sử dụng vật liệu vách ngăn tường 3D giữ nhiệt...

Mới nhất là dự án pin năng lượng Mặt trời theo chuẩn LEED (Mỹ) và LOTUS (Việt Nam) triển khai tại Big C Bình Dương. Dự án có kinh phí 11 tỷ đồng, mỗi năm sản xuất lượng điện năng khoảng 230MWh (tương đương 7% tổng lượng điện tiêu thụ của trung tâm), giảm phát thải 150 tấn CO2/năm. Với dự án này, Big C Bình Dương tiết kiệm được 30% điện năng tiêu thụ so với các trung tâm thương mại thông thường.

Đầu tư từ đâu?

Tiết kiệm năng lượng là lợi ích lâu dài trong cạnh tranh của DN Việt Nam. Tuy nhiên, đối với nhiều DN nhỏ, vẫn còn nhiều rào cản để nỗ lực giảm thiểu chi phí năng lượng.

Theo khảo sát mới đây của Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex), phần lớn DN trong Tập đoàn đang sử dụng lãng phí năng lượng do công nghệ không phù hợp, hệ thống quản lý năng lượng lạc hậu và thiếu nhận thức của người sử dụng. Nếu áp dụng những phương pháp TKNL một cách đồng bộ, DN có thể tiết kiệm được khoảng 10 - 20% chi phí năng lượng cho sản xuất.

Mặc dù chương trình TKNL đã được triển khai từ nhiều năm nay và DN cũng nhận thức đây là điều cấp thiết phải thực hiện nhưng do nhiều "rào cản" nên thực tế số DN áp dụng các công nghệ, giải pháp TKNL chưa được bao nhiêu. Theo đại diện Công ty MEET-BI, có quá nhiều yếu tố khiến DN nhỏ và vừa Việt Nam chưa đầu tư cho TKNL.

Khảo sát của MEET-BIS mới đây đối với 172 DN nhỏ và vừa Việt Nam, cho thấy, đến 69% DN cho rằng, có nhiều việc khác phải làm; 43% thiếu các thông tin đáng tin cậy; 41% lo ngại về các chi phí triển khai các biện pháp mới và 8% cho rằng, có quá nhiều thông tin, không biết đâu là giải pháp tốt nhất.

Điều này lý giải vì sao sau 5 năm có mặt tại Việt Nam, MEET-BIS đã giới thiệu các giải pháp TKNL và nước tới 3.852 DN nhỏ và vừa nhưng chỉ có 423 DN chịu đầu tư để thực hiện các giải pháp này.

Hiện nay, đa phần các DN vừa và nhỏ đã bắt đầu chương trình tiết kiệm điện bằng việc thay các thiết bị chiếu sáng, điều hòa, sử dụng hợp lý các thiết bị trong khu vực văn phòng và nhà máy sản xuất. Những hoạt động này không đòi hỏi nhiều chi phí đầu tư nhưng vẫn mang lại hiệu quả đáng kể.

Tuy nhiên, muốn tiết kiệm đáng kể nguồn năng lượng sử dụng hướng đến lâu dài, các DN buộc phải đầu tư các giải pháp về công nghệ. Biết là công nghệ cũ tiêu tốn nhiều điện năng nhưng để đầu tư lại toàn bộ công nghệ, DN phải tốn nguồn vốn khá lớn.

1,5 - 1,7 lần Qua khảo sát tại một số DN trong Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex) cho thấy, để sản xuất 7 kg sợi (độ nhỏ bình quân NE20) tốn 4.133 đồng tiền điện, 1 mét vải tốn 653 đồng và 1 sản phẩm may (quy ra áo sơ mi) tốn 312 đồng tiền điện. Để cùng làm ra một sản phẩm như nhau, các DN Việt Nam phải tiêu tốn năng lượng gấp 1,5-1,7 lần so với các DN của Thái Lan, Trung Quốc và Malaysia.

Trên thực tế, để ứng dụng các giải pháp TKNL nhằm giảm chi phí sản xuất, nhiều DN đã tìm đến nguồn tài chính từ các quỹ hỗ trợ nhà nước nhưng không ít DN đành bỏ cuộc vì nguồn tín dụng cho lĩnh vực này vốn đã không nhiều lại khó tiếp cận vì thủ tục rườm rà, trong khi DN lại thiếu thông tin.

Đó là chưa kể khi đầu tư, công nghệ không phù hợp với thực tế sản xuất lại phải hủy bỏ, rất tốn kém. Đồng Nai có hơn 5.000 DN lớn, nhỏ, năng lượng tiêu thụ cho sản xuất công nghiệp trên địa bàn chiếm 70% tổng năng lượng tiêu thụ của toàn tỉnh. Thế nhưng, sau hơn 3 năm triển khai các chương trình TKNL, chỉ có 15 DN ứng dụng.

Bà Lê Trinh Thảo, Phó giám đốc công ty Orana, DN chuyên cung cấp các loại trái cây tươi chế biến, cho biết, ngay từ năm 2002, Công ty đã ứng dụng công nghệ xử lý nước công nghệ thải bốc hơi của Đan Mạch.

Do sản phẩm phải dùng rất nhiều nước trong quá trình sản xuất trong khi, nhiệt lượng từ năng lượng mặt trời vẫn không thể làm bốc hơi nhanh chóng hết lượng nước thải, vì vậy, công ty đành sử dụng công nghệ xử lý nước thải theo phương pháp sinh học (xử lý yếm khí tự nhiên) mà các DN sử dụng phổ biến hiện nay.

Theo các chuyên gia, những đơn vị có quy mô sản xuất nhỏ khi đầu tư, nếu không nhìn thấy những lợi ích của sự đầu tư đó, sẽ không dám làm. Vì vậy, cần phải thay đổi được nhận thức của DN, đặc biệt là cấp lãnh đạo về sự cần thiết tham gia hợp đồng chia sẻ TKNL các đơn vị cung cấp giải pháp.

Ông Huỳnh Kim Tước, Giám đốc Trung tâm Tiết kiệm Năng lượng TP.HCM, cho rằng, việc DN có thành công trong những vấn đề TKNL hay không phụ thuộc rất lớn vào ý thức của lãnh đạo DN.

Bởi, sự quyết tâm của lãnh đạo quyết định đến 50% thành công cho chương trình TKNL của DN. Để việc TKNL có hiệu quả, lãnh đạo phải quyết tâm thay đổi từ nhận thức của nhân viên đến thiết bị, công nghệ và bộ máy quản trị.

Ở góc độ nhà sản xuất, ông Nguyễn Ngọc An, cho rằng, TKNL không chỉ đơn giản là những con số tiết kiệm được mà nhìn từ góc độ phát triển bền vững, TKNL giúp DN phát triển đồng bộ từ giảm chi phí, tăng lợi nhuận, tăng chất lượng sản phẩm, nâng cao năng lực quản lý, tăng tính cạnh tranh, giảm ô nhiễm môi trường...

Khai thác sức lao động và quản lý chi phí là hai vấn đề hết sức cạnh tranh trong thời gian tới, giai đoạn hậu WTO và TPP. Vì thế, nếu DN không đầu tư vào lĩnh vực này thì khó có thể giảm được chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm để cạnh tranh với sản phẩm nước ngoài.

Hồng Nga

Doanh Nhân SG

Vui tết tiết kiệm với việc mua chung quà quê

Đồ quê ngon rẻ

Thưởng tết bèo bọt, giá cả leo thang khiến các bà nội trợ đau đầu tính cách tiết kiệm chi tiêu tết. Săn hàng giảm giá, mua chung, mua tận gốc, về quê sắm tết, tự chế biến...  là những chiêu mà bà nội trợ rỉ tai nhau để thu vén cho được một cái tết ấm cúng.

Ra Hà Nội đã hơn 10 năm song chị Quách Thu Thủy, Trung Hòa, Nhân Chính vẫn có thói quen nhờ bố mẹ mua thực phẩm từ quê gửi xuống.

Tết đến, vợ chồng chị Thủy về quê nội ăn tết song từ trước tết cả tháng, chị đã nhận “đặt hàng” của hàng xóm, đồng nghiệp cùng cơ quan về gà, thịt lợn, rau củ quả để nhờ bố mẹ trên quê gom hộ.

Chị Thủy kể: “Tết đến, mọi người lại nhờ, người thì dăm con gà, người chục cân rau. Có mấy chị cùng cơ quan nhờ mua nguyên một con lợn để chia nhau nên mình phải ghi hết lại nhờ bố mẹ gom giúp”.

Chị Hằng, hàng xóm của chị Thủy, cho biết: “Mỗi năm tết đến giá cả thường tăng cao, chưa kể những ngày giáp tết mua thực phẩm cho tươi thì bị ép giá. Nhờ gia đình chị Thủy ở quê mua giúp, đã đặt tiền rồi nên có khi tận ngày 28, 29 âm lịch mới gửi xuống hoặc mấy gia đình đánh một chuyến xe lên chở tất cả về. Ăn tết ngon lành, rẻ được đáng kể mà lại vui”.

Cũng như chị Thủy, năm nay “đơn hàng” của chị Nguyễn Thị Dương ở Ngọc Lâm, Long Biên, Hà Nội chồng chất. Họ hàng bên nội, hàng xóm, đồng nghiệp biết chị quê Hà Giang và có xe chuyển hàng xuống Hà Nội hàng tuần nên đã nhờ chị thu gom đủ thứ, từ hàng khô như mộc nhĩ, nấm hương, măng khô đến đủ thứ đặc sản núi rừng khác.

Chị Dương cho hay: “Giá cả có sự chênh lệch đáng kể nên dù phải trả thêm phí vận chuyển mọi người vẫn nhờ rất nhiều. Một kg măng khô ở Hà Giang và ở Hà Nội chênh nhau gần 20.000đ. Đó là chưa kể tết năm nay mọi người nhờ mua thịt trâu khô, thịt lợn rừng, lợn mán rất nhiều. Có nhà nhờ mua cả một con nên tôi đã phải nhờ người nhà trên Hà Giang đến tận chuồng đặt cọc tiền, tầm độ 25 đến 28 tết là chuyển xuống”.

Càng gần tết, điện thoại của chị Lê Hương Giang, nhân viên Công ty May 40 réo liên tục. Quê chị Giang ở Thái Nguyên nên năm nào tết đến chị cũng là người lo mua chè uống tết và biếu cho chị em cùng cơ quan.

Chị Giang than: “Năm nay tết nhất tiền eo hẹp nên anh em lại càng nhờ mua nhiều chè Thái để làm quà. Mỗi cân chè uống được khoảng trên dưới 200.000đ. Loại đặc biệt thì 300.000đ được đóng hộp đẹp và lịch sự. Mua thêm hộp bánh hay chai rượu nữa là đi biếu tết nội ngoại, người thân hợp lý, vừa túi tiền”. Chị Giang cho biết, chị đã nhờ chuyển xuống hơn 100 kg chè mua hộ người thân.

Tự chế biến, săn hàng giảm giá

Cầm trên tay tờ quảng cáo của siêu thị, chị Thanh, nhân viên bưu điện Thanh Xuân, HN lo lắng: “Năm nào mình cũng phải sắm tết cho ông bà nội ở quê, rồi quà biếu ông bà ngoại và mấy chỗ nữa. Mỗi túi quà cũng đi đứt cả triệu bạc mà năm nay thu nhập quá thấp nên mình lo lắm. Gần tháng nay mình cứ để ý thông tin khuyến mại, giảm giá ở các siệu thị, hệ thống bán buôn, bán lẻ. Thấy có là đi mua về để một chỗ, tiết kiệm được đồng nào hay đồng ấy. Mỗi năm tết nhà chị Thanh chi tiêu tiết kiệm cũng mất 10 triệu. Năm nay chị bảo dù hàng hóa tăng giá chị cũng chỉ chi cho tết 8 triệu bởi thu nhập thấp mà chi tiêu cả năm lại tốn kém hơn mọi năm.

Là người bán hàng tiêu dùng nhưng chị Nguyên, kiot hàng tại chợ Cầu Giấy quyết tâm tết năm nay sẽ tự chế biến các thực phẩm, hàng hóa tiêu dùng tết để tiết kiệm.

Chị bảo: “Mọi năm bán hàng bận rộn nên tôi chủ yếu mua đồ chế biến sẵn, đắt một tý nhưng tiện lợi và tiết kiệm thời gian. Năm nay hàng họ ế ẩm, cả năm kinh doanh khó khăn nên tôi sẽ tự chế biến tất, từ gói bánh trưng đến làm nem, gói giò và làm bánh bông lan cho bọn trẻ ăn. Rau củ quả tôi cũng nhờ cô hàng xóm ở Phúc Thọ mua chung hộ cả xe cho rẻ”.

Chị Nguyên tính, mua một chiếc bánh chưng tết giá khoảng 50.000đ loại ngon, trong khi mua gạo, đỗ và thịt về gói vừa ngon lại chỉ khoảng trên 30.000/cái. Tương tự như vậy, chị mua 100.000đ một gói nem cuộn sẵn thì khi tự chế biến chỉ mất chừng 60.000đ mà lại yên tâm bởi nguyên liệu tươi do tự tay mình mua và chế biến.

Đã thành thói quen, buổi trưa các nhân viên của công ty TNHH Hùng Anh lại quây tụ để chia sẻ thông tin về hàng hóa cho tết, chia nhau săn hàng khuyến mại, giảm giá và rủ nhau mua chung.

Chị Thảo Ly, kế toán công ty phấn khởi: “Bọn mình vừa “đánh úp” một đợt xả hàng của công ty may Huy Hoàng, cả đồ người lớn trẻ em giảm giá tới 40%. Hiện giờ bọn mình đang tiếp tục “săn” hàng bánh kẹo có khuyến mại, thực phẩm do các công ty chuyên doanh cung cấp theo đơn hàng lớn có khuyến mại để mua chung như thịt nguội, xúc xích hay hàng khô”.

Chị Ly còn bật mí, mọi năm chị em ríu rít đi mau mỹ phẩm nhưng năm nay thắt chặt chi tiêu mà chưa tìm được chỗ nào mỹ phẩm có khuyến mại hay giảm giá. Mua sữa, đồ ăn nhanh cho trẻ em dịp tết hay đi lại, về quê cũng là ưu tiên của nhóm chị Ly.

Tính chuyện về quê ăn tết, chị Nguyễn Thị Lê, công ty TNHH NVT quyết định sẽ mang tiền mặt về quê sắm tết thay vì sắm ở Hà Nội mang về như moi năm. Chị đã gọi điện nhờ mẹ chồng mua hộ gà, đặt thịt lợn để gói bánh và chế biến đồ ăn cho cả nhà. Chị Lê chia sẻ: “Mọi năm mình mua đầy đủ từ Hà Nội nhưng rất đắt đỏ. Năm nay may quá nghỉ tết lâu nên quyết định tự chế biến, mua sắm ở quê hết cho rẻ và ngon”.

Song Linh

Những cách tiết kiệm tiền điện mùa nóng

Tắt đèn khi không cần thiết, điều chỉnh nhiệt độ máy lạnh vừa đủ, trồng cây xanh quanh nhà, sử dụng máy nước nóng năng lượng mặt trời... là những cách nhiều gia đình áp dụng để tiết kiệm điện khi giá cả leo thang.

Giá điện liên tục tăng khiến nhiều bà nội trợ phải đau đầu tìm cách giảm mức chi tiêu gia đình hàng tháng. Cô Lê Thị Minh, ngụ tại quận Gò Vấp, TP HCM cho biết lúc trước cô thường cắm nồi cơm điện từ sáng để khi trưa đi làm về nhà là có cơm ăn ngay. "Bây giờ tôi chỉ nấu cơm trước bữa ăn khoảng 30 phút, vừa tiết kiệm được điện, cơm cũng chín tới vừa ăn ngon", cô Minh chia sẻ.

Nhiều gia đình đang lựa chọn giải pháp sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời như một giải pháp tiết kiệm điện.

Ngoài ra cô Minh còn thường xuyên vệ sinh chiếc tủ lạnh trong nhà, dọn dẹp lớp đông tuyết, cài chế độ lạnh vừa phải, không bỏ đồ ăn còn nóng vào tủ, sắp xếp hợp lý gọn gàng các ngăn để tủ lạnh hoạt động ổn định mà không tăng lượng điện năng tiêu thụ.

Còn ông Phan Thanhh Tú từ khi có được cuốn cẩm nang tiết kiệm điện trong gia đình đã lập tức áp dụng. "Thật ra tiết kiệm điện không khó, nó bắt đầu từ những điều mà nhiều người tưởng như nhỏ nhặt", ông Tú nói. Đơn giản nhất là việc tắt đèn hay các thiết bị điện khác khi không sử dụng. Nhiều người có thói quen vẫn để sáng đèn, quạt chạy "vù vù", tivi phát thoải mái, máy tính hoạt động liên tục ngay cả khi đi ra ngoài hay không ở trong phòng gây lãng phí lớn.

Mặc dù công suất tiêu thụ của các bóng đèn trong nhà không lớn, nhưng do dùng nhiều bóng trong thời gian dài nên chi phí tiền điện cũng đáng kể. Vì vậy có thể thay các bóng đèn dây tóc bằng các loại bóng đèn tiết kiệm điện như đèn compact, đèn huỳnh quang T5, T8. "Giá của đèn compact, huỳnh quang cao hơn so với đèn dây tóc. Bù lại công suất tiêu thụ điện thấp hơn, cho độ sáng cao và dịu hơn, tuổi thọ bóng hơn hẳn", ông Tú nhận xét.

Sau một thời gian thực hiện quy chế tiết kiệm điện triệt để, ông Tú rút ra lời khuyên: Nếu gia đình có điều kiện thì nên mua các loại điều hòa có chế độ tiết kiệm năng lượng, cài đặt nhiệt độ hợp lý ban ngày 24-25 độ C, ban đêm khoảng 25-27 độ C, làm kín cửa để bảo toàn nhiệt độ, hạn chế mở cửa ra vào nhiều lần. "Nếu dùng tủ lạnh nên lựa dung tích phù hợp với nhân khẩu trong nhà, ví dụ gia đình 4 người chọn loại 102-180 lít là vừa phải. Cũng nên chọn máy giặt có công suất phù hợp với lượng quần áo giặt giũ trong nhà", ông Tú nói.

Nhiều gia đình còn luân phiên một đêm nằm quạt, một đêm ngủ máy lạnh để tiết kiệm điện. Hay thay vì mỗi người "ôm" một chiếc tivi, cả nhà quây quần cùng xem tivi với nhau, vừa nối tình thân, vừa giảm tiền điện. Tất nhiên phải có người "điều tiết" nếu không muốn "cuộc chiến" tranh giành kênh truyền hình xảy ra khi áp dụng hình thức này.

Phong trào trồng cây xanh quanh nhà cũng giúp không khí trong nhà mát mẻ, giảm dùng quạt, máy lạnh. Chỉ những chậu rau xanh tốt khắp ban công, chị Thanh Uyên hồ hởi nói: "Dàn rau xanh này không chỉ làm mát cả phòng tôi mà còn là nơi thư giãn lý tưởng sau những giờ làm việc mệt mỏi. Bữa ăn gia đình cũng tươm tất hơn, không lo mua phải rau bị thuốc trừ sâu ngoài chợ". Chị Uyên cũng tận dụng ánh sáng thiên nhiên, mở cửa sổ, thu vén rèm để đón khí trời.

Một chiêu khác để tiết kiệm điện là dùng máy nước nóng năng lượng mặt trời. Anh Vũ Quốc Tuấn, nhân viên văn phòng tại TP HCM, nhận xét ưu điểm lớn nhất của dòng máy này được thể hiện ngay trong tên gọi, đó là không tốn điện.

"Nhiều người lầm tưởng máy năng lượng mặt trời chỉ cung cấp được nước nóng khi trời nắng vào ban ngày. Thực tế thì loại máy này có bồn dự trữ và cung cấp đủ nước nóng vào ban đêm, thậm chí đến sáng hôm sau vẫn có nước nóng", anh Tuấn nhận xét. Tại TP HCM, nhiệt độ nước sẽ nóng đủ tắm quanh năm. Hay ở Đà Lạt, các tỉnh miền Trung và phía Bắc, có thể sử dụng trong khoảng hơn 300 ngày. Số ngày còn lại thì người tiêu dùng có thể lựa chọn phương án nấu nước nóng bằng điện, gas, củi hay… tắm nước lạnh.

Anh Trương Quang Hà, kỹ sư một công ty xây dựng ở Hà Nội cũng chia sẻ: máy nước nóng năng lượng mặt trời đang được nhiều nhà phố đưa vào sử dụng. Thông thường, hệ thống dung tích 240 lít dùng được cho nhà 7người, loại 200 lít dùng cho 6, loại 180 lít cho 4 người... Vì thế, khi xây dựng một số công trình, anh thường tư vấn cho gia chủ nên lắp đặt loại máy này như một hình thức tiết giảm chi phí.

Trên thị trường đang phổ biến hai loại sản phẩm gồm loại thu nhiệt bằng ống thủy tinh và loại thu nhiệt bằng tấm phẳng. Loại thu nhiệt bằng ống thủy tinh đang được ưa dùng hơn vì khả năng tiếp nhận nhiệt từ ánh sáng mặt trời tốt hơn, giữ nhiệt lâu hơn, nếu hư chỉ phải thay từng ống. Còn loại tấm phẳng nếu hỏng phải thay toàn bộ. Hơn nữa nếu cùng dung tích thì loại dùng ống chiếm diện tích sàn ít hơn.

Tập đoàn Điện lực VN (EVN) mới đây cũng phát động chương trình "Quảng bá sử dụng máy nước nóng năng lượng mặt trời giai đoạn 2011-2015" nhằm khuyến khích, tuyên truyền rộng rãi việc sử dụng sản phẩm hữu ích này. Theo đó Tập đoàn Tân Á Đại Thành sẽ là nhà cung cấp chính thức máy nước nóng năng lượng mặt trời với các nhãn hiệu Tân Á, Đại Thành, Hướng Dương cho chương trình hỗ trợ này. Khách hàng với quy mô gia đình sẽ được Tập đoàn Điện lực Việt Nam EVN hỗ trợ một triệu đồng mỗi bình khi mua máy nước nóng năng lượng mặt trời Tân Á. Các khách hàng nếu lắp đặt giàn thiết bị với quy mô công nghiệp sẽ được hỗ trợ một triệu đồng/200l dung tích giàn thiết bị.

Minh Trí