Làm sao loại bỏ amip khỏi nguồn nước sinh hoạt

Theo nghiên cứu của Mỹ, ký sinh trùng amip "ăn não người" có thể được loại khỏi nguồn nước qua công nghệ lọc có kích thước lỗ lọc không quá 0,001 mm. Công nghệ này cũng đã được ứng dụng phổ biến tại Việt Nam.

Trùng amip "ăn não người" khiến nhiều người lo lắng.

Mới đây, trường hợp anh Hữu ở Bình Thạnh, TP HCM tử vọng do "amip ăn não người" đã khiến không ít người lo lắng, mặc dù các chuyên gia đã khuyến cáo căn bệnh này khá hiếm gặp. Theo nghiên cứu, amip là một dạng ký sinh trùng đơn bào, khi thâm nhập được vào não người sẽ hủy hoại tế bào não, ăn dần não và sinh sôi nảy nở theo cấp số nhân.

Amip "ăn" não, tên khoa học là Naegleria fowleri, xuất hiện và phát triển mạnh ở những vùng nước ấm như ao, suối… vào mùa hè, thậm chí ở các hồ bơi không được vệ sinh, khử trùng thường xuyên. Chúng thâm nhập vào não qua những con đường như, tai, mắt, mũi… Trong đó, mũi là con đường nhiễm bệnh nhanh nhất.

Ở giai đoạn trưởng thành, amip ăn não có đường kính 10 – 15μm (tức là khoảng 0,01-0,015 mm). Các nang bào có hình cầu và đường kính từ 8μm đến 12μm (tương đương 0,08 – 0,012 mm). Các bào nang cũng có thể biến đổi thành một dạng trùng lông roi. Theo trung tâm kiểm soát và ngăn chặn bệnh dịch Mỹ, mặc dù khó kiểm soát và ngăn chặn loại vi trùng này nhưng mọicó thể tự bảo vệ mình bằng việc sử dụng các nguồn nước sạch được lọc qua các bộ lọc có kích thước lỗ lọc không quá 0,001 mm.

Tại Việt Nam, một số sản phẩm máy lọc nước cũng đã được áp dụng công nghệ trên. Trước đó, máy lọc của nhãn hàng Kangaroo còn được Tổng cục tiêu chuẩn đo lường chất lượng Việt nam chứng nhận có khả năng loại bỏ những vi khuẩn cực nhỏ như Coliform, E.coliform (khuẩn tiêu chảy), trực khuẩn mủ xanh... với kích thước bé chưa đến một micromet, nhỏ hơn nhiều lần trùng amip kể trên.

Theo chuyên gia của hãng máy lọc nước RO Kangaroo, hãng tiên phong đưa công nghệ lọc nước về Việt Nam, công nghệ lọc của loại máy này bao gồm các bước lọc tinh, loại bỏ các loại vi khuẩn, tạp chất có kích thước lớn hơn 5μm. Sau đó, nước được đẩy sang lõi lọc RO nhằm loại bỏ hết những tạp chất, vi khuẩn còn lại trong nước với kích thước cự nhỏ từ 0.001μm, nhỏ hơn nhiều lần kích thước một con trùng amip nói trên. Cuối cùng nước sẽ được đẩy qua các lõi tạo khoáng nhằm trả lại các dưỡng chất có trong nước. Theo đó, sau quá trình lọc, người tiêu dùng sẽ có nguồn nước sạch để uống ngay mà không cần đun sôi.

Lây nay, việc sử dụng máy lọc nước đã trở nên dần phổ biến và được các nhà khoa học khuyến cáo nên sử dụng để phòng tránh nhiều mầm bệnh khác có trong nước do tình trạng ô nhiễm ngày càng tăng. Trên thế giới, phác đồ điều trị loại amip "ăn não người" vẫn đang được nghiên cứu. Theo đó, sử dụng nguồn nước sạch, tránh để nước sặc lên mũi và sử dụng hệ thống lọc nước đạt tiêu chuẩn vẫn là một trong giải pháp hữu hiệu hiện nay.

Xuân Ngọc

Bệnh nhi chết do amip ăn não người

 

Bộ Y tế cảnh báo người dân không nên tắm, bơi ở các hồ ao bẩn để tránh amip ăn não thâm nhập vào mũi.

Ngày 19/9, Cục trưởng Y tế dự phòng (Bộ Y tế) - Tiến sĩ Nguyễn Văn Bình - khẳng định bệnh nhi chết vì áp xe não tại TP HCM là do amip ăn não Naegleria fowleri.

"Các kết quả xét nghiệm đều cho thấy mẫu bệnh phẩm của em bé dương tính với amip Naegleria fowleri", ông Bình nói.

Trước đó, mẫu bệnh phẩm lấy từ bé 6 tuổi này được một bệnh viện chuyên khoa Nhiễm tại TP HCM xét nghiệm bằng kỹ thuật sinh học cao phân tử, cho kết quả dương tính với Naegleria fowleri. Để chắc chắn, đại diện Trung tâm Pháp y TP HCM đã chuyển các mẫu bệnh phẩm khác lấy từ cháu bé đi xét nghiệm ở một số nơi.

Thông tin ban đầu từ Trung tâm y tế dự phòng TP HCM, cháu bé mắc bệnh ngụ tại quận Bình Tân, bị thiểu năng trí tuệ bẩm sinh. Bộ Y tế đã yêu cầu TP HCM báo cáo chi tiết về bệnh cảnh của trường hợp này. Dự kiến chiều nay Sở Y tế thành phố sẽ có thông tin kỹ hơn về ca tử vong thứ hai do Naegleria fowleri.

Đây là bệnh nhân thứ hai ở Việt Nam được xác nhận chết do amip ăn não người. Cuối tháng 8, tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt Đới TP HCM, một bệnh nhân 25 tuổi quê ở Phú Yên lần đầu tiên được xác định tử vong do Naegleria fowleri, sau khi lặn bắt trai ở hồ gần nhà.

Theo các chuyên gia, amip ăn não có trong môi trường sông hồ nhưng khả năng gây bệnh cho người là rất hiếm. Nó xâm nhập vào não theo đường mũi, do người bệnh dầm mình trong các hồ ao nước ngọt.

Bộ Y tế đã khuyến cáo người dân không nên tắm, bơi ở những nơi có nguy cơ cao, nếu phải xuống nước nên hạn chế tối đa nước vào mũi, dùng kẹp mũi nếu có thể. Sau khi tắm, bơi nên vệ sinh mũi sạch sẽ, sử dụng dung dịch sát khuẩn đường mũi, họng để xịt, rửa mũi. Khi phát hiện đau đầu, sốt, buồn nôn, nôn cần đến ngay các cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Phòng bệnh 'amip ăn não người'

Ngày 31/8, Bộ Y tế chính thức xác nhận trường hợp đầu tiên tại Việt Nam bị viêm não do Naegleria fowleri. Bệnh nhân tử vong vào ngày thứ 3 sau khi phát bệnh.

Trước đó, ngày 30/7, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TP HCM tiếp nhận một bệnh nhân nam, 25 tuổi, nhập viện ngày thứ 2 của bệnh với chẩn đoán lâm sàng viêm não, màng não. Kết quả xét nghiệm dương tính đơn bào Naegleria fowleri, bệnh nhân tử vong ngày thứ 3.

Theo Cục Y tế Dự phòng (Bộ Y tế), bệnh viêm não-màng não do đơn bào Naegleria fowleri là một bệnh rất hiếm gặp, nhưng có tỷ lệ tử vong rất cao. Trong vòng 49 năm (từ 1962 đến 2011), tại Mỹ cũng chỉ ghi nhận 123 ca mắc, trung bình 0-8 ca mắc mỗi năm.

Đơn bào Naegleria fowleri sống tự dưỡng trong môi trường nước ngọt (hồ, sông, công trình chứa nước nhân tạo...) tại khu vực khí hậu nhiệt đới và cận nhiệt đới. Nó có thể xâm nhập vào cơ thể người qua niêm mạc mũi và gây bệnh.

Vì thế, để phòng bệnh ngành y tế khuyến cáo người dân không nên tắm, bơi ở những nơi có nguy cơ cao. Hạn chế tối đa nước vào mũi bằng cách giữ cao đầu không để ngập nước, sử dụng kẹp mũi. Sau khi tắm, bơi nên vệ sinh mũi sạch sẽ, sử dụng dung dịch sát khuẩn đường mũi, họng để xịt, rửa mũi. Khi phát hiện đau đầu, sốt, buồn nôn, nôn cần đến ngay các cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Nam Phương